24 Aralık 1986 gecesi ABD'nin Kuzey Dakota eyaletindeki Fargo kentinden havalanan bir F-4 Phantom II savaş uçağı, alışılmış askeri görevlerinden çok farklı bir amaçla yola çıktı. Uçakta silah veya mühimmat yerine, Kaliforniya'da ölümcül bir kalp hastalığıyla mücadele eden beş aylık bir bebeğe nakledilmesi gereken donör kalp bulunuyordu. Operasyonun başarıya ulaşması için yaklaşık 2900 kilometrelik mesafenin yalnızca dört saat içinde aşılması gerekiyordu.
Bu olağan dışı görev, Fargo'da dört aylık bir bebeğin hayatını kaybetmesiyle başladı. Büyük bir kayıp yaşayan aile, çocuklarının organlarını bağışlama kararı aldı. Bağışlanan kalp, Kaliforniya'da endokardiyal fibroelastozis adı verilen ciddi bir kalp rahatsızlığıyla mücadele eden başka bir bebek için yaşama şansı anlamına geliyordu.
Ancak iki hastane arasındaki mesafe, naklin önündeki en büyük engeldi. Donör kalbin kullanılabilir durumda kalabilmesi için çok kısa bir süre içinde alıcıya ulaştırılması gerekiyordu. Bu nedenle doktorlar, zamanla yarışacak bir hava nakli operasyonu planladı.
Soğuk hava nakil uçağını devre dışı bıraktı
Kalbin taşınması için başlangıçta bir Learjet iş jeti hazırlandı. Ancak Kuzey Dakota'nın sert kış koşulları planları değiştirdi. Aşırı soğuk hava nedeniyle uçağın motoru çalışmadı ve nakil için ayrılan süre giderek azalmaya başladı.
Başka bir ulaşım seçeneği kalmayınca doktorlar, Kuzey Dakota Ulusal Hava Muhafızları'ndan yardım istedi. Organın zamanında ulaştırılabilmesi için yüksek hızlı bir askeri uçak kullanılacaktı.
Görev için seçilen uçak, dönemin en bilinen savaş uçaklarından F-4 Phantom II oldu. Çift motorlu bu jet, Mach 2,23 seviyesine, yani saatte yaklaşık 2371 kilometre hıza ulaşabiliyordu. Normalde askeri operasyonlarda kullanılan uçağın yüksek hız kapasitesi, bu kez bir organ naklinin gerçekleştirilmesi için değerlendirilecekti.
F-4 Phantom II ile zamana karşı yarış
24 Aralık 1986 gecesi saat 23.45 sularında F-4 Phantom II, Fargo'dan havalandı. Uçağın pilotu 1. Teğmen Robert Becklund'du. Görevi, donör kalbi Kaliforniya'daki Stanford'a mümkün olan en kısa sürede ulaştırmaktı.
Becklund, uçağın iki J79 turbojet motorunun sağladığı yüksek performanstan yararlanarak uzun mesafeli uçuşu gerçekleştirdi. Yaklaşık 2900 kilometrelik yolculuk için belirlenen dört saatlik süre, operasyonun en kritik unsuruydu.
Savaş uçağının hızı sayesinde donör kalp zamanında Stanford'a ulaştırıldı. Böylece nakil ekibi, Kaliforniya'da bekleyen beş aylık hastanın ameliyatını gerçekleştirebildi.
Kalbi alan bebeğin adı Andrew De La Pena'ydı. Endokardiyal fibroelastozis nedeniyle hayati tehlike altında bulunan Andrew, başarılı geçen kalp naklinin ardından yaşamını sürdürmeyi başardı.
1986'daki uçuşun ardından gelen yeni hayat
Bir savaş uçağının organ nakli için kullanıldığı bu olayın etkisi, 1986 yılındaki operasyonla sınırlı kalmadı. Kalp nakli sayesinde hayatta kalan Andrew De La Pena büyüdü ve yetişkinliğe ulaştı. 2018 yılında ise Leoni Fohr ile evlendi.
Yıllar sonra yerel medya kuruluşlarına verdiği röportajda De La Pena, hayatının kurtarılmasında önemli rol oynayan Kuzey Dakota ile arasındaki özel bağdan söz etti. Eyaletle bu olay dışında herhangi bir bağlantısı bulunmadığını belirten De La Pena, bölgeyi her ziyaret ettiğinde harika zaman geçirdiğini anlattı.
Aralık 1986'da gerçekleşen bu uçuş, savaş görevleri için tasarlanmış bir uçağın acil bir sağlık operasyonunda nasıl kullanılabildiğinin dikkat çekici örneklerinden biri. Fargo'da organ bağışı kararı alan bir ailenin ve nakil için harekete geçen sağlık ekipleriyle askeri personelin çabaları, binlerce kilometre uzaktaki başka bir çocuğun yaşamını sürdürmesini sağladı.